Orta Doğu’daki sevkiyat risklerinin derinleşmesi, petrol fiyatlarını yeniden 100 doların üzerine taşıdı.
Umman’daki kritik petrol ihracat terminalinin tamamen boşaltılması ve Irak sularında iki petrol tankerine yönelik saldırı iddiası, küresel enerji piyasalarında tansiyonu yükseltti. Yaşanan gelişmelerin ardından Brent petrol sert yükselirken, Hürmüz Boğazı çevresindeki risk algısı daha da güç kazandı.
Piyasalarda oluşan baskıyla birlikte Brent petrol, yüzde 10,5’e kadar tırmanarak varil başına 101,59 doları gördü. ABD ham petrolü (WTI) ise 96 dolar sınırına yaklaştı.
Bloomberg HT’de yer alan ve konuya yakın kaynaklara dayandırılan habere göre, Umman yönetimi tedbir amacıyla Mina Al Fahal terminalindeki tüm gemilerin tahliye edilmesini sağladı. Söz konusu tesis, Hürmüz Boğazı dışında bulunması nedeniyle, Orta Doğu petrolünün dünya piyasalarına ulaştırılabildiği sınırlı merkezler arasında gösteriliyor.
Gerilimin ardından Irak da petrol terminallerindeki faaliyetleri durdurdu. Tankerlerin hedef alınmasının ardından alınan bu karar, bölgedeki enerji akışına ilişkin endişeleri artırdı.
Ayrıca Irak, Hürmüz Boğazı’ndaki geçişin neredeyse durma noktasına gelmesi sonrası üretimi azaltmaya başlayan ilk Basra Körfezi üreticilerinden biri olarak öne çıktı. Daha sonra Kuveyt ve Suudi Arabistan’ın da benzer yönde adımlar attığı aktarıldı.
Bölgedeki arz kayıpları, Uluslararası Enerji Ajansı (UEA)’nı da devreye soktu. Kurumun, piyasadaki baskıyı hafifletmek amacıyla 400 milyon varillik koordineli rezerv salımı kararı aldığı belirtildi.
Bu miktarın, 2022 yılında Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin ardından piyasaya sunulan petrolden daha yüksek olduğu ve tarihi bir seviyeye işaret ettiği ifade ediliyor. Ancak söz konusu adımın, mevcut jeopolitik gerilimin etkisini kırmakta şimdilik yetersiz kaldığı görülüyor.
Öte yandan ABD de küresel fiyatları aşağı çekme hedefiyle 172 milyon varil petrolü piyasaya sürmeye hazırlandığını duyurdu. Buna rağmen piyasalarda asıl belirleyici unsurun, Orta Doğu’daki arz güvenliği endişesi olduğu değerlendiriliyor.
Küresel petrol tüketiminin günlük 100 milyon varilin biraz üzerinde seyrettiği belirtilirken, Körfez üreticilerinin şimdiye kadar bunun yaklaşık yüzde 6’sına karşılık gelen üretimi kısmak zorunda kaldığı kaydedildi. Uzmanlar, bölgedeki kesintilerin daha da artmasının fiyatlar üzerindeki baskıyı sürdürebileceğine dikkat çekiyor.
