Hürmüz Boğazı’nda ABD ile İran arasında yeniden tırmanan gerilim, küresel piyasalarda sert fiyat hareketlerini beraberinde getirdi. ABD’nin İran bağlantılı bir gemiye el koymasının ardından enerji arzına ilişkin endişeler büyürken, petrol fiyatları haftaya güçlü yükselişle başladı. Aynı süreçte güçlenen dolar ve yükselen enflasyon beklentileri ise altın ve gümüş üzerinde baskı oluşturdu.
Pazartesi sabahı itibarıyla Brent petrolün varil fiyatı 95,19 dolara, ABD tipi ham petrol (WTI) ise 88,81 dolara yükseldi. Cuma günü yaşanan sert düşüşün ardından gelen bu toparlanmada, Hürmüz Boğazı’ndaki geçişlerin yeniden risk altına girmesi belirleyici oldu. Reuters verilerine göre boğazdan geçen tanker trafiği halen sınırlı seyrederken, piyasalar ateşkes sürecinin tamamen dağılmasından endişe ediyor.
Değerli metaller cephesinde ise tablo ters yönde şekillendi. Spot altın ons başına 4.794,21 dolara gerilerken, Haziran vadeli altın kontratları 4.813,70 dolara indi. Spot gümüş de yüzde 1,3 değer kaybederek 79,75 dolar seviyesine düştü. Analistler, yükselen petrol fiyatlarının enflasyon baskısını artırmasının ve bunun da faizlerin daha uzun süre yüksek kalacağı beklentisini güçlendirmesinin, getirisi olmayan varlıklar olan altın ve gümüşte satışları hızlandırdığını belirtiyor.
Tastylive Küresel Makro Başkanı Ilya Spivak’a göre, geçen hafta piyasaların olumlu karşıladığı kırılgan ateşkesin dağılma ihtimali “savaş fiyatlamasını” yeniden devreye soktu. Bu süreçte hem ABD tahvil getirileri hem de dolar güç kazanırken, kıymetli metaller üzerindeki baskı arttı. Reuters’a göre dolar endeksi bir haftanın en yüksek seviyesine yaklaşırken, yatırımcıların yeniden güvenli liman olarak dolara yöneldiği görüldü.
Gerilimin merkezindeki Hürmüz Boğazı, küresel enerji arzı açısından kritik önemde bulunuyor. ABD Enerji Enformasyon İdaresi’nin verilerine göre, 2024 yılında bu dar su yolundan günde ortalama 20 milyon varil petrol geçti; bu da dünya petrol sıvıları tüketiminin yaklaşık yüzde 20’sine karşılık geliyor. Bu nedenle bölgede yaşanacak her yeni askeri veya diplomatik kriz, yalnızca petrolü değil, enflasyon, döviz ve emtia piyasalarını da doğrudan etkiliyor.
Diplomasi cephesinde ise belirsizlik sürüyor. İran tarafı, ABD ile planlanan yeni görüşmelere katılım konusunda net bir taahhütte bulunmazken, Islamabad’daki temasların akıbeti de gemi krizinin ardından yeniden tartışmalı hale geldi. Piyasalar şimdi hem Hürmüz hattındaki gelişmeleri hem de olası müzakere adımlarını yakından izliyor
