Ezidi inancının en eski ve en kutsal bayramlarından biri olan Cemaiye, her yıl olduğu gibi bu yıl da Laleş Tapınağı’nda 7 gün boyunca kutlanıyor.
Toprağın bereketine şükran
“Sonbahar Bayramı” olarak da bilinen Cemaiye, doğrudan toprağın bereketi, tarım ve doğanın nimetlerine duyulan şükranla bağlantılı. 7 gün boyunca farklı bölgelerden gelen Ezidi inananlar Laleş’te çadırlar kurarak dini halaylara katılıyor, beyit ve kavlleri okuyor.
Laleş’teki kutsal ritüeller
Laleş’e ulaşan ziyaretçiler Sırat Köprüsü’nden geçiyor, el ve yüzlerini Kaniya Spi’nin (Beyaz Pınar) kutsal suyuyla yıkıyor. Her akşam türbelerin kandilleri yakılıyor.
7 günlük bayram programı
Bayramın ilk günü Ezidi Emiri, Babaşeyh ve Ruhani Meclis ile birlikte Akşam Beyti ve Sema ritüellerine katılıyor. İkinci gün Kintar töreni düzenleniyor ve ziyaretçiler tavaf ediyor. Bayram boyunca beyazlar giydirilen 7 erkek ve 7 kız çocuğu, Ezidi inancındaki 7 kutsal meleği simgeliyor. Güneşle özdeşleştirilen Şeyh Şems adına bir boğa kurban ediliyor. Son gün ise kutsal bir sanduka özel bir suya daldırılıp Laleş’teki yerine konuyor. Bu adım, bayram ritüellerinin başarıyla tamamlandığının işareti sayılıyor.
Zor zamanlarda bayram ertelenebiliyor
Ezidi Ruhani Meclisi, ağır koşullar ve felaketler yaşandığında bayram ritüellerinin yapılmaması kararını alabiliyor. IŞİD’in 2014’te Şengal’e yönelik vahşi saldırılarının ardından Cemaiye Bayramı 4 yıl boyunca kutlanamadı.
Cemaiye, her yıl Ezidi toplumunu manevi merkezleri Laleş’te bir araya getiren birlik, uyum ve kutsallığın yenilenmesinin sembolü. Dini ve mevsimsel anlamının yanı sıra Ezidi Kürtlerin binlerce yıllık kültür ve inancının yaşayan bir arşivi olan bayramın IŞİD soykırımının ardından kesintiye uğraması, Şengal trajedisinin toplumun manevi hayatı üzerindeki derin etkisini gösteriyor. Bayramın 4 yıl sonra yeniden kutlanması ise Ezidilerin kimliklerine ve inançlarına olan güçlü bağlılığını ortaya koyuyor. (channel8)
