İnsan Hakları Derneği (İHD) Batman Şubesi, çözüm sürecine ilişkin düzenlenen eş zamanlı basın açıklamasında, kalıcı barış için demokratikleşme ve hukuki reformların gecikmeden hayata geçirilmesi çağrısında bulundu. Açıklamada, kayyum uygulamalarının sona erdirilmesi, hasta mahpusların serbest bırakılması ve temel hak ve özgürlüklerin güvence altına alınması istendi.
İnsan Hakları Derneği (İHD) şube ve temsilcilikleri, “Çözüm Süreci İçin Acilen Atılması Gereken Adımlar” başlığıyla eş zamanlı basın açıklamaları gerçekleştirdi. Batman’daki açıklamayı İHD Batman Şube Eş Başkanı Ahmet Şiray okudu.
Şiray, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu tarafından 18 Şubat 2026’da kabul edilen raporun, silahsızlanma sürecinin yanı sıra hukuki düzenlemeler, izleme mekanizmaları ve demokratikleşme konularını kapsadığını belirtti.
18 Ağustos 2026’da yayımlandığı belirtilen 7595 sayılı kanunu, eksikliklerine rağmen çözüm süreci açısından önemli bir gelişme olarak değerlendirdiklerini ifade eden Şiray, mevcut hak ihlallerinin toplumsal güveni zedelediğini savundu.
“Demokratikleşme silahsızlanma şartına bağlanmamalı”
Basın açıklamasında, demokratikleşme adımlarının silahsızlanma sürecinin tamamlanması beklenmeden hayata geçirilmesi gerektiği vurgulandı.
İHD, kayyum uygulamalarına son verilerek seçilmiş belediye başkanlarının görevlerine iade edilmesini talep etti. Göreve dönüşün hukuken mümkün olmadığı durumlarda ise belediye başkan vekillerinin belediye meclisleri tarafından seçilmesi gerektiği ifade edildi.
Ayrıca Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) ve Anayasa Mahkemesi (AYM) kararlarının eksiksiz uygulanması çağrısında bulunuldu.
Hasta mahpuslar ve infaz düzenlemesi gündemde
İHD tarafından yapılan açıklamada, infaz sisteminin eşitlik ilkesi, umut hakkı ve uluslararası insan hakları standartları doğrultusunda yeniden düzenlenmesi istendi.
Hasta mahpusların serbest bırakılması gerektiği belirtilirken ifade özgürlüğü, örgütlenme hakkı ve toplantı ve gösteri özgürlüğünün güvence altına alınması talep edildi.
Açıklamada ayrıca Kürt kimliği, dil, kültür ve eşit yurttaşlık alanındaki sorunların demokratik siyaset çerçevesinde ele alınması gerektiği kaydedildi.
“Süreç şeffaf ve denetlenebilir olmalı”
Çözüm sürecinin yalnızca güvenlik kurumlarının değerlendirmelerine bırakılmaması gerektiğini savunan İHD, bağımsız ve çoğulcu bir izleme mekanizması oluşturulmasının önemine dikkat çekti.
TBMM’nin süreç üzerinde etkin denetim sağlaması, gelişmelerin düzenli raporlarla kamuoyuna duyurulması ve insan hakları örgütleri, barolar, akademisyenler ile sivil toplum kuruluşlarının sürece katılımının sağlanması istendi.
Hukuki belirsizliklerin giderilmesi çağrısı
Açıklamada, 7595 sayılı kanunun kapsamı ve uygulanmasına ilişkin belirsizliklerin giderilmesi gerektiği de belirtildi.
Kanundan yararlanma koşullarının açık ve objektif kriterlerle belirlenmesi, benzer hukuki durumdaki kişiler arasında ayrımcılığın önlenmesi ve geri dönen kişilerin barınma, sağlık, istihdam ve toplumsal yaşama katılımının desteklenmesi talep edildi.
İHD Batman Şubesi, kalıcı ve demokratik barışın sağlanabilmesi için hukukun üstünlüğünün esas alınması, temel hak ve özgürlüklerin korunması ve toplumsal güveni artıracak reformların gecikmeden uygulanması gerektiğini vurguladı.
