Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara’nın geçiş parlamentosunda yalnızca Kürt Ulusal Konseyi’ne (ENKS) yer vermesi, ülkedeki Kürt siyasetinde dengeleri değiştirdi. Analizde, bu tercihin PYD ve Suriye Demokratik Güçleri’nin (DSG) siyasi etkisini azaltırken, Türkiye’nin Suriye politikasıyla da örtüştüğü değerlendirildi.
Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara’nın, geçiş parlamentosuna yaptığı atamalarda Demokratik Birlik Partisi’ne (PYD) yer vermemesi, ülkedeki Kürt siyasetinde yeni bir dönemin işareti olarak değerlendiriliyor.
Şara’nın tercihi Kürt siyasetinde dengeleri değiştirdi
Middle East Broadcasting Networks’te (MBN) yayımlanan analizde, 210 sandalyeli geçiş parlamentosunda PYD’nin hiçbir temsilcisinin bulunmadığına dikkat çekilerek, Şara’nın bunun yerine Kürt Ulusal Konseyi’nden (ENKS) Abdulhakim Beşar’ı parlamentoya dahil ettiği belirtildi.
Analize göre bu tercih, Şam yönetiminin merkezi devlet yapısını güçlendirme hedefini yansıtırken, Türkiye’nin Suriye’deki siyasi yaklaşımıyla da uyumlu bir adım olarak öne çıkıyor.
ENKS öne çıkıyor
Analizde, PYD’nin uzun yıllardır Suriye Kürt siyasetinin en etkili aktörü olduğu, DSG’nin de ana siyasi bileşenlerinden biri olarak IŞİD’e karşı mücadelede belirleyici rol oynadığı hatırlatıldı.
Buna karşın ENKS’nin yalnızca siyasi faaliyet yürüttüğü, askeri kanadı olarak bilinen Roj Peşmergelerinin ise Kürdistan Bölgesi’nde bulunduğu ve Suriye’de faaliyet göstermesine bugüne kadar izin verilmediği ifade edildi.
Türk düşünce kuruluşu ORSAM’dan araştırmacı Recep T. Teke’ye göre ENKS, bundan sonra Suriyeli Kürtlerin taleplerini Şam’a ileten temel siyasi kanal haline gelebilir.
PYD ile Şam arasındaki anlaşmazlıklar sürüyor
Analizde, Beşşar Esad’ın devrilmesinden sonra PYD ile Şam yönetimi arasında yürütülen entegrasyon görüşmelerinin istenilen sonucu vermediği belirtildi.
Mart 2025’te taraflar arasında imzalanan entegrasyon anlaşmalarının daha sonra çatışmalara dönüştüğü, ABD’nin bölgeden çekilmesinin ardından DSG’nin önemli ölçüde toprak kaybettiği aktarıldı.
Ocak 2026’da ABD arabuluculuğunda varılan yeni anlaşmanın ise DSG’nin askeri ve sivil kurumlarının merkezi yönetime bağlanmasını öngördüğü ifade edildi.
Buna rağmen PYD’nin siyasi tutumunu değiştirmediği ve Mayıs ayında kuzeydoğu Suriye’de(Rojava) yapılan seçimleri boykot ettiği hatırlatıldı.
Türkiye açısından yeni tablo
Analizde, ENKS’nin güç kazanmasının Türkiye açısından da önemli sonuçlar doğurabileceği belirtildi.
Ankara’nın uzun süredir DSG’yi PKK’nin uzantısı olarak gördüğü, buna karşılık ENKS’nin Şam yönetimiyle diyalog kurmasının Türkiye’nin beklentileriyle örtüştüğü ifade edildi.
ORSAM araştırmacısı Musab Dönertaş, Türkiye’nin Suriye Kürtlerinin ülkenin siyasi geçiş sürecine demokratik yollarla katılmasını desteklediğini belirtti.
Eski ABD’nin Suriye Özel Temsilcisi James Jeffrey ise DSG’nin parlamentoda dışlanmasının ardından ENKS ile daha yakın çalışmasının, hem Kürdistan Bölgesi hem de Türkiye ile ilişkileri açısından önem kazanabileceğini değerlendirdi.
Kürtlerin temel sorunları sürüyor
Öte yandan analizde, Kürt Barış Enstitüsü Araştırma Direktörü Meghan Bodette’in değerlendirmelerine de yer verildi.
Bodette, parlamentoda ENKS’nin yer almasının tek başına Suriye Kürtlerinin temel sorunlarını çözmeyeceğini belirterek, Kürtlerin nüfuslarına oranla parlamentoda yeterince temsil edilmediğini ifade etti.
Analizde ayrıca geçiş parlamentosunun doğrudan halk oylamasıyla seçilmediği, üyelerin büyük bölümünün Cumhurbaşkanı Ahmed Şara tarafından belirlendiği ve bu nedenle yasama organının yürütme üzerindeki denetim gücünün sınırlı kaldığı vurgulandı.
Değerlendirmede, ENKS’nin Şam ile iş birliğini sürdürmesine, PYD’nin ise ciddi ölçüde zayıflamasına rağmen Suriye Kürtlerinin güvenlik, siyasi temsil ve anayasal haklar konusundaki taleplerinin belirsizliğini koruduğu sonucuna varıldı.
Kaynak: Nerinaazad
