Yeni bir küresel harita, Türkiye’nin de aralarında olduğu birçok bölgede tatlı su kaynaklarının hızla azaldığını ortaya koydu.
Uydu verileriyle hazırlanan yeni bir küresel harita, karalardaki tatlı su kaynaklarının tahmin edilenden daha hızlı azaldığını ortaya koydu. Araştırmada Türkiye’de, yeraltı suyu kaybının ciddi risk oluşturduğu ülkeler arasında gösterildi. NASA’nın GRACE uydularından elde edilen verileri kullanan araştırmacılar, 2002-2025 yılları arasında dünyadaki yeraltı suları, göller, nehirler, rezervuarlar, toprak nemi ile kar ve buzda depolanan su miktarındaki değişimleri yüksek çözünürlükte haritalandırdı. Yeni yöntem, bölgesel tatlı su kayıp ve artışlarının önceki araştırmalarda hesaplanandan ortalama yüzde 33 daha belirgin olduğunu gösterdi.
Çalışmada dünya genelinde olağan seviyelerin üzerinde su değişimi yaşanan 94 bölge belirlendi. Bunlardan 40’ında değişimin temel nedeninin iklimden ziyade insanların arazi ve su kullanımı olduğu tespit edildi. İnsan faaliyetlerinin belirleyici olduğu bölgelerin 22’sinde tatlı su miktarı artarken, 18’inde azaldı.
YERALTI SUYU KULLANIMI ÖNE ÇIKTI
Araştırmaya göre, tatlı su kaybının başlıca nedenlerinden biri tarımsal sulama amacıyla yeraltındaki akiferlerden (yeraltı suyunu doğal olarak depolayan ve ileten geçirgen katman) yoğun biçimde su çekilmesi. Özellikle Kuzey Hindistan, Güney İran ve ABD’nin bazı bölgelerinde yeraltı suyu kaybının önceki tahminlerden ortalama yüzde 45 daha yüksek olduğu belirlendi. Kanallar, su yönlendirme sistemleri ve diğer altyapı projelerinin de bazı bölgelerde su kaybına yol açtığı kaydedildi.
TÜRKİYE RİSKLİ ÜLKELER ARASINDA
Araştırmacılar özellikle İran, Suudi Arabistan, Suriye, Türkiye, Irak ve Libya gibi su kıtlığının yaşandığı bölgelerde yeraltı sularındaki hızlı azalmanın ciddi risk oluşturduğuna dikkat çekti. Meksika da, kuyuların giderek derinleşmesi ve karasal su rezervlerindeki düşüş nedeniyle yakından izlenmesi gereken ülkeler arasında gösterildi
