Adalet Bakanı Akın Gürlek, beyaz et sektöründe rekabeti bozarak haksız fiyat artışlarına yol açtıkları iddiasıyla yürütülen soruşturma kapsamında 8 ilde operasyon düzenlendiğini açıkladı. Operasyonda 32 şüpheli hakkında gözaltı kararı uygulanırken, soruşturma kapsamındaki 13 şirkete denetim...
MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, Türkgün gazetesine verdiği röportajda, sürece dair değerlendirmelerde bulundu. Bahçeli, süreçle ilgili kararlılıklarının dış bir etkiye bağlı olarak değişim göstermesinin söz konusu olamayacağını belirtti. Hedeflerinin süreci başarıya götürmek olduğunu ifade eden...
Antalya merkezli yürütülen yasa dışı bahis soruşturması kapsamında Batman’ın da aralarında bulunduğu 27 ilde düzenlenen operasyonda gözaltına alınan 68 şüpheli adliyeye sevk edildi. Serik Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturmada, 7258 sayılı Futbol ve Diğer Spor...
ABD’nin Ankara Büyükelçisi ve Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack, Ankara’da Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile görüştü. Barrack, görüşmenin ardından yaptığı açıklamada, “Ortak hedefleri bulunan güçlü müttefikler olarak ABD-Türkiye ortaklığı somut sonuçlar üretmeye devam ediyor” dedi....
Yakın dönem Kürt tarihinde, toplumsal direnişin ve kültürel hafızanın en çarpıcı simgelerinden biri, Mihemedê Elîyê Ûnis İsyanı ve bu isyanın kadın kahramanı Rindêxan’ın hikayesidir. 1926 yılında patlak veren Mala Elîyê Ûnis İsyanı, Cumhuriyet’in erken döneminde Kürt eşîr yapısının merkezi otoriteye karşı verdiği direnişi temsil eder. Bu direnişin en dramatik ve folklorik boyutu, Mihemedê Elî’nin kızı Rindêxan’ın kişiliğinde somutlaşmıştır. Rindêxan, cesareti, zekâsı, güzelliği ve kararlılığıyla yalnızca bir birey olarak değil, Kürt kültüründe kadın direnişinin epik bir simgesi olarak halk hafızasında yerini almıştır. Mihemedê Elîyê Ûnîs, Kürt eşîra lideri olarak Batman ve çevresinde belirleyici bir figürdür. Doğum yeri olan Xerza ve gundê Mêrgan, Hezo (Kozluk) coğrafyasının eşîr yapısı içinde stratejik bir öneme sahiptir. Mihemed Axa, Eliyê Ûnîs’in babası, eşîr geleneğinin gerektirdiği liderlik sorumluluğunu taşırken, aynı zamanda kendi toplumuna karşı gösterdiği derin bağlılıkla tanınmıştır. Mihemed Axa’nın karakteri, oğlunun yetişmesinde hem ahlaki hem siyasal bir temel oluşturmuş, aile ve eşîr bağlarının güçlendirilmesini sağlamıştır. Bu temel, Mihemedê Elî’nin ilerleyen yaşamında hem toplumsal hem de askeri liderliğinin dayanak noktası olmuştur. Mihemedê Elî, Osmanlı devletinin Kürt bölgelerine yönelik politikalarını dikkatle gözlemlemiş ve merkezi otoritenin egemenlik alanını genişletme çabalarına karşı koymuştur. Toprak üzerindeki hak iddiaları ve tapu konusundaki tutumu, onun devlete güvenmediğini ve eşîr bağımsızlığını koruma kararlılığını göstermektedir. Bu bağlamda, devletle müzakere etmek yerine, kendi toplumunun çıkarlarını öncelikli kılmıştır. Yerel bağlar ve dostane ilişkiler, Mihemedê Elî’nin stratejik hamlelerinde temel bir rol oynamış, hem toplumsal dayanışmayı güçlendirmiş hem de askeri organize olmasını kolaylaştırmıştır. 1925’teki Şeyh Sait İsyanı ve ardından uygulanan devlet baskıları, Kürt bölgelerindeki liderlerin stratejilerini belirlemede kritik bir faktör olmuştur. Mihemedê Elî, Şeyh Sait hareketiyle doğrudan bağlantılı olmasa da, eş zamanlı olarak devletin baskısına karşı direnişini sürdürmüştür. Bu direniş, yalnızca askeri bir mücadele değil, aynı zamanda manevi ve toplumsal bir tutum olarak şekillenmiştir. Mihemedê Elî’nin mêrxasekî kimliği, toplumsal bağların ve moral gücün korunmasını sağlamış, direnişi hem sembolik hem de pratik düzeye taşımıştır. Devlet yetkililerinin toprak talepleri ve bölgedeki askerî varlıkları, Mihemedê Elî ve eşîrasının direnişini zorlaştırmış, ancak geri çekilme ve dağlık arazinin stratejik kullanımı ile direniş sürdürülebilmiştir. Mihemedê Elî, Arzîv, Karmel ve Şelaş gibi yüksek ve savunulması güç bölgeleri kontrol ederek hem toplumsal hem de askeri düzenlemeleri kendi liderliği altında tutmuştur. Bu durum, yalnızca eşîr mensuplarının değil, sivil nüfusun da direniş sürecine dahil olmasını sağlamış, baskı ve yerinden edilme süreçlerinden kaynaklı toplumsal travmalara yol açmıştır. Kadınlar ve çocuklar, şiddet ve zorunlu göç süreçlerinden doğrudan etkilenmiş, bu durum yerel toplulukların yapısında derin izler bırakmıştır. Mala Elîyê Ûnis İsyanı’nın askeri boyutu, yalnızca silahlı çatışmalarla sınırlı kalmamış, stratejik coğrafya, toplumsal bağlılık ve manevi otoritenin birleşimiyle güç kazanmıştır. Dağlık araziler, direnişin uzun süreli olmasını sağlamış, köylülerin yerel bilgi ve dayanışması isyanın sürdürülebilirliğini mümkün kılmıştır. Mihemedê Elî’nin liderliği, hem askeri operasyonları hem de toplumsal yönetimi koordine etmesini sağlamış, eşîr dayanışmasını güçlendirmiştir. Rindêxan, bu direnişin ve halk hafızasının merkezinde yer alır. Onun yaşamı, Kürt topluluklarının eşîr yapısı ve toplumsal değerleriyle doğrudan ilişkilidir. Mihemedê Elî’nin liderliği ve eşîr dayanışması, Rindêxan’ın yetişmesinde kritik bir rol oynamış, ona hem ahlaki hem de siyasal bir temel kazandırmıştır. Bu temel, Rindêxan’ın isyan sırasında gösterdiği kararlılığın ve direnişin dayanak noktası olmuştur. Onun cesareti, yalnızca bireysel bir fedakârlık değil, aynı zamanda Kürt milletinin tarihsel hafızasında kadının toplumsal ve kültürel rolünün simgesel bir ifadesidir. Rindêxan’ın iç dünyası, isyanın tüm baskısı altında karmaşık bir psikolojik direniş biçimi olarak kendini göstermiştir. Babasının topraklarını ve eşîr onurunu koruma isteği, onun özgürlük bilincini beslemiş; korku ve acı, kararlılıkla birleşerek onu efsanevi bir direniş figürüne dönüştürmüştür. Rindêxan, köylüler ve babasıyla yaptığı diyaloglarda, hem akıl hem cesaret örneği sergilemiş, halkın moralini yüksek tutmuştur: “Babacığım, biz topraklarımızı ve adaletimizi korumazsak, kim koruyacak?” Mihemedê Elî yanıtladı: “Kızım, senin cesaretin ve aklın, tüm topluluğumuz için bir kaledir. Yolunu kararlılıkla çiz, biz arkanızdayız.” İsyanın bastırılması sırasında yaralı olarak ele geçirilen Rindêxan, askeri komutanın taleplerine karşı büyük bir direniş göstermiştir. Komutana verdiği yanıt, özgürlüğüne ve babasının topraklarına olan bağlılığını ortaya koyar: “Bana sahip olmak istiyorsan, babamın topraklarının sınırlarının dışına çıkmalısın.” Rindêxan’ın Malabadi Köprüsü’nde gerçekleştirdiği eylem, halk arasında destansı bir anlatıya dönüşmüştür. Köprünün üzerinden babasının topraklarına son bakışı ve Silvan ovasının böğrünü delen çığlığıyla Batman Çayı’na atlayışı, Kürt sözlü geleneğinde ağıtlar, destanlar ve türkülere ilham kaynağı olmuştur. Onun çığlığı yıllar boyunca şu sözlerle dile getirilmiştir: “Ezim rinda Rindêxan Keça mîr û axayê çîyan Ey Tirkê tacîk Karê we çîye li van cîyan Rinda rindê namdar Ez dimirim, birîndar û bê zar Teslîm nabim destê neyar û najîm bê ar…” Bu şiirsel anlatım, Rindêxan’ın hem toplumsal direnişi hem de bireysel fedakârlığını yansıtır ve Kürt halk edebiyatında direnişin, özgürlüğün ve kadın kahramanlığının kalıcı bir sembolü hâline gelmiştir. Rindêxan’ın hikayesi… Kürt folklorunun temel motiflerinden biri olan toprak sevgisi, aile onuru ve özgürlük mücadelesi ekseninde değerlendirilmelidir. Onun eylemi, folklorik anlatılarda sıkça yer alan “cesur kız” motifini somutlaştırır ve Kürt kadınlarının toplumsal rollerini, direnişteki önemlerini görünür kılar. Rindêxan, yalnızca savaş alanında değil, kültürel hafızada da mücadele etmektedir; eylemi, kuşaktan kuşağa aktarılan bir simge hâline gelmiştir. Rindêxan’ın intiharına dönüşen direnişi, aynı zamanda psikolojik bir direniş biçimi olarak da değerlendirilebilir. Onun eylemi, hem bedensel özgürlüğünün hem de toplumsal onurunun korunması anlamına gelmektedir. Kendi yaşamını feda ederek baskıcı güçlere karşı en dramatik karşı duruşu sergilemiştir. Bu yönüyle Rindêxan figürü sadece bir halk kahramanı değil, aynı zamanda direnişin etik ve moral boyutunu temsil eden bir ikon hâline gelmiştir. Epik anlatılar ve folklorik motifler, Rindêxan’ın hikayesini zaman içinde daha geniş bir kültürel bağlama taşımıştır. Onun öyküsü, Kürt sözlü geleneğinde ağıtlar, destanlar ve türkülerin temelini oluşturmuş, yerel kültürün ve toplumsal hafızanın sürekliliğini sağlamıştır. Her bir anlatı, Rindêxan’ın cesaretini ve direnişin önemini yeniden hatırlatmış, toplumsal kimliğin pekişmesine katkıda bulunmuştur. Mala Elîyê Ûnis İsyanı’nın askeri, toplumsal ve kültürel boyutları, Rindêxan’ın hikayesiyle birleştiğinde, Cumhuriyet’in erken döneminde Kürt bölgelerinde yaşanan devlet-toplum çatışmalarının çok katmanlı doğasını anlamayı mümkün kılar. Mihemedê Elî’nin liderliği ve eşîr dayanışması, Rindêxan’ın bireysel kahramanlığı ve halkın kültürel hafızasıyla birleşerek, hem toplumsal hem de kültürel bir direniş örneği sunar. Kaynaklar 1. Cevat Sinet, Kürtlerin Eşîr Yapısı ve Direniş Tarihi, Ankara: Kürt Araştırmaları Yayınları, 2005. 2. Mehmet Bayrak, Kürt İsyanları ve Direnişleri, İstanbul: Avesta Yayınları, 1998. 3. İsmail Beşikçi, Doğu Kürdistan ve Cumhuriyet Dönemi Politikaları, Ankara, 2000. 4. Fikret Adanır, Kürtler ve Türkiye Cumhuriyeti, İstanbul, 2006. 5. İbrahim Özgür, Sason Direnişleri ve Yerel Aşiretler, Diyarbakır, 2012....
Cumhurbaşkanı Erdoğan, CHP’deki kavganın kendilerini ilgilendirmediğini, önceliklerinin Terörsüz Türkiye ve çıkarılacak kanunların bir an önce hayata geçirilmesi olduğunu söyledi. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan önceki gün gerçekleştirilen MYK toplantısında, CHP’de yaşanan koltuk kavgasının tamamen kendi...
Karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarını içeren tebliğde düzenlemeler yapıldı. Buna göre zorunlu trafik sigortası genel şartlarında yapılan değişiklikle, hasar başvuruları değer kaybını da kapsayacak Karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortasına...
ABD Merkez Bankası’nın faiz artırımı yönünde adım atabileceğine ilişkin beklentilerin güçlenmesi ve ABD ile İran arasında bir barış anlaşmasına varılabileceği yönündeki iyimserlik, altın fiyatları üzerinde baskı oluşturdu. Bu gelişmelerin etkisiyle altın, haftalık bazda yüzde 3’ün...
SAMER Saha Araştırmaları Merkezi tarafından Diyarbakır’da gerçekleştirilen “Semt Pazarı Araştırması”, ekonomik krizin semt pazarlarındaki etkilerini ortaya koydu. 2-9 Haziran tarihleri arasında 142 pazar esnafıyla yapılan yüz yüze görüşmelerde, artan maliyetler ve enflasyon nedeniyle hem esnafın...
Uyuşturucu soruşturmasında gözaltına alınan 23 kişiden 8’i tutuklandı. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen uyuşturucu soruşturmasında gözaltına alınan 23 kişinin işlemleri tamamlandı. Sanat, iş ve cemiyet dünyasından isimlerin de bulunduğu dosyada 8 kişi tutuklandı, aralarında Kenan...
Küresel piyasalarda son günlerde sert düşüş yaşayan altın fiyatları, Ortadoğu’ya ilişkin olumlu gelişmelerin ardından yeniden toparlanma eğilimine girdi. Geçen hafta 4 bin 328 dolardan kapanan ons altın, dünkü işlemlerde 4 bin 24 dolara kadar gerileyerek son 7 ayın en düşük seviyesini gördü. Ancak bu seviyeden gelen alımlarla yönünü yukarı çeviren ons altın, günü yüzde 3,42 yükselişle 4 bin 211 dolardan tamamladı. Ons altın bugün sabah saatlerinde ise 4 bin 192 dolar seviyesinde işlem gördü. Gram altın 6 bin 230 liraya yükseldi Ons altındaki toparlanma iç piyasada gram altın fiyatlarına da yansıdı. Dün 5 bin 965 liraya kadar gerileyen gram altın, yeniden yükselişe geçerek güne 6 bin 230 liradan başladı. Böylece gram altın, dip seviyeden itibaren yaklaşık yüzde 4 değer kazanmış oldu. Uzmanlar, 5 bin 965 lira seviyesinin, gram altının 2026 yılı boyunca elde ettiği kazançların önemli bölümünü geri verdiği bölge olarak öne çıktığını belirtiyor. Ortadoğu’da anlaşma beklentisi Piyasalardaki iyimserlikte, ABD ile İran arasında yürütülen müzakerelere ilişkin açıklamalar etkili oldu. ABD Başkanı Donald Trump, İran ile yürütülen görüşmelerde sona yaklaşıldığını belirterek, Hürmüz Boğazı’nın açık kalmasını da içeren bir anlaşmanın birkaç gün içinde imzalanabileceğini söyledi. İran tarafı ise anlaşma metninin büyük ölçüde tamamlandığını ancak henüz nihai uzlaşmaya varılmadığını açıkladı. Kritik seviyeler izleniyor Analistler, ons altında 4 bin dolar seviyesinin hem teknik hem de psikolojik açıdan önemli bir destek konumuna geldiğini ifade ediyor. Uzmanlara göre 4 bin 250 dolar seviyesi ilk direnç noktası olarak takip edilirken, 4 bin 445 dolar seviyesi ise 200 günlük hareketli ortalama açısından kritik eşik olarak değerlendiriliyor.
Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Ermenistan-Türkiye demir yolunun en kısa sürede açılmasını umduğunu açıkladı. Paşinyan, hem Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan hem de Gürcistan Başbakanı ile konuyu görüştüğünü belirterek, hatların kullanıma hazır olduğunu söyledi. Ermenistan Başbakanı Nikol...
AK Parti Şırnak Milletvekili Arslan Tatar, köy korucularının isminin “kır bekçileri” olarak değiştirilmesini istedi. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, bölge vekilleri ile bir araya geldi. Toplantıya katılan AK Parti Şırnak Milletvekili Arslan Tatar, köy...
Cumhurbaşkanı Erdoğan: “Hitler’in yolundan gidenler unutmasınlar ki böyle devam ederlerse akıbetleri de tarihteki diğer zalimler gibi olacaktır” Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Beştepe Millet Kongre ve Kültür Merkezi’nde Türk Kızılay Ödülleri Töreni’nde konuştu. Konuşmasında İsrail Başbakanı...
Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanı Numan Kurtulmuş, çözüm sürecine ilişkin yasal adımların hızlandırılması gerektiğini belirterek, gerekli düzenlemelerin Meclis tatile girmeden önce tamamlanmasını temenni etti. TBMM’de, Zambiya Ulusal Meclisi Başkanı Nelly Mutti ile düzenlediği ortak...
CHP’de “mutlak butlan” kararıyla göreve döndürülen Parti Meclisi’nin 57 üyesinden 28’i istifa etti. Parti Tüzüğüne göre, Parti Meclisi üye sayısının, 40’ın altına düşmesi durumunda 45 gün içinde kurultaya gidilmesi zorunlu. Cumhuriyet Halk Partisi’nde “mutlak butlan”...
